نقش تربیتی و ارشادی

موعظه هایی از امام علی

[۱۸۱] ۲ – و نیز گفته است: ابو تراب عبدالله رویانی از عبدالعظیم حسنی نقل کرده که گفت: به امام جواد علیه السلام عرض کردم. ای فرزند رسول خدا! از پدرانت، حدیثی برایم بیان فرما؛ حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش. برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود: مردم تا وقتی متفاوتند، در خیر و نیکی بسر برند و چون یکسان گردند، نابود شوند. راوی گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای؛ حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش – درود خدا بر آنان – برایم نقل کرده است که: امیر مومنان علیه السلام فرمود: اگر اسرارتان بر ملا می شد، بر یکدیگر نمی پوشیدید. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای؛ حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش – درود خدا بر آنان – برایم نقل کرده است که امیر المومنین علیه السلام فرمود: شما البته [ صفحه ۵۸] نمی توانید با دارایی خود، به همه مردم احسان کنید؛ بنابراین با گشاده رویی و برخورد پسندیده، آنان را فرا گیرید؛ چه اینکه من از رسول خدا شنیدم که فرمود: شما البته با دارایی خویش نمی توانید به همه مردم احسان کنید، پس آنها را با خلق و خوی خود فرا گیرید. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیافزائید؛ حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش – درود خدا بر آنان باد – برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود، کسی که به سرزنش روزگار پردازد، سرزنشش به درازا خواهد کشید. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش: برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود: همنشینی با شریران و بدان، بدگمانی به نیکان و خوبان را در پی می آورد. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش – که درود خدا بر آنان باد – برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود بد ره توشه ای است به سوی معاد، دشمنی با بندگان. گفت: عرض کردم: ای فرزند! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش: برایم نقل کرده است که امیرمومنان علیه السلام فرمود: بهای هر کس، به اندازه نیکی اوست. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود: شخصیت آدمی در زیر زبان نهفته است. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیرمومنان علیه السلام: کسی که قدر خود را شناخت، هلاک نگردید. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیهما السلام فرمود: تفکر پیش از هر کاری، از پشیمانی ایمنت می گرداند. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام، برایم نقل کرده است که امیر مومنان فرمود: کسی که به روزگار اعتماد نماید، [ صفحه ۵۹] شکست می خورد. گفت: عرض کردم: ای زاده رسول خدا! برمن بیفزای، فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود: هر کس به رای و نظر خود بسنده نماید و خود را غنی و بی نیاز از دیگران بداند، جانش را به خطر افکنده است. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود: اندک بودن عائله، یکی از دو آسانی است. گفت: عرض کردم: ای رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود: کسی که دچار خود پسندی شد، به هلاکت رسیده گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیرمومنان علیه السلام فرمود: کسی که به جایگزین (و عوض داشتن انفاق مال در راه خدا) یقین داشته باشد، در بخشش سخاوتمند خواهد بود. گفت: عرض کردم: ای فرزند رسول خدا! بر من بیفزای، حضرت فرمود: پدرم از جدم از پدرانش علیهما السلام برایم نقل کرده است که امیر مومنان علیه السلام فرمود: کسی که به سلامت بودن خویش از سوی زیر دستان راضی باشد (حق و حقوق آنها را رعایت کند)، از سلامتی مافوقش بهره مند می شود. راوی گفت: عرض کردم: مرا بس است. [۱۸۲] . [۱۸۳] ۳ – کلینی آورده است: ابو مریم انصاری از امام جواد علیه السلام روایت کرده است که فرمود: مردی در بصره بپا خاست و خطاب به امیر مومنان علیه السلام عرض کرد: ای امیر مومنان! ما را از برادران، آگاه ساز؟ حضرت فرمود: برادران و دوستان دو دسته اند: دوستان امین و مورد اعتماد و دوستان مجاور و همکار، اما دوستان مورد اعتماد و امین، به منزله ی دست و بازو و فامیل و دارایی اند، هر گاه با برادر دینی خود در این حد از اعتماد و اطمینان بودی، جان و مالت را نثارش کن و با دوستانش دوست و [ صفحه ۶۰] با دشمنانش دشمن باش، عیب و رازش را کتمان کن و خوبیهایش را علنی ساز و بدان ای سوال کننده! که این برادران دینی، از یاقوت سرخ کمتر هستند، (بسیار کم و انگشت شمار هستند.) و اما دوستان مجاور و همکار، همانا تو، بهره خود را از آنها می بری و قطع رابطه با آنان نکن و جز همین منفعت ظاهر چیزی از نهان خانه آنها مخواه و درست مثل خودشان، با آنان گشاده رو و شیرین زبان باش. [۱۸۴]
برگرفته از کتاب فرهنگ جامع سخنان امام جواد (ع) گروه حدیث پژوهشکده باقرالعلوم (ع)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *